Asit Yağmurları Nasıl Oluşur?

Asit Yağmurları Nasıl Oluşur? Kömür ve petrol gibi fosil yakıtlar ile mazot ve benzin gibi petrol türevleri yandığında, bol miktarda kükürt dioksit ve bir miktar da azot oksit içeren dumanlar açığa çıkar. Havaya yükselen bu dumanlar bulutlardaki su damlacıkları ve havadaki su buharıyla birleşmesiyle sülfirik ve nitrik asitler oluşur.

Asit Yağmurları Nasıl Oluşur

Yakıt dumanlarının içinde ayrıca bu tepkimeyi hazırlayan ve katalizör denen bazı kimyasal maddeler vardır. En sonunda sülfürik ve nitrik asit buharları ile damlacıkları yoğunlaşarak ‘asit yağmuru’ olarak yeryüzüne iner.

Asit olarak nitelendirilen kimyasal maddelerin bir özelliği de, metallerle birleştiğinde yapılarındaki hidrojen atomlarının artık elektrik yüklü iyonlar halinde açığa çıkmasıdır. Bu nedenle bir çözeltinin asitlik derecesi, o çözeltinin yoğunluğuyla ölçülür. ‘pH’ simgesiyle gösterilen bu değer sıfıra yaklaştıkça çözeltinin asitliği artar.

Normal bir yağmurda pH değeri 5-5,6 arasıdır. Yani normal yağmurda da bir ölçüde asitlik değeri vardır. Asit yağmurlarında ise asit değeri bazen sirkenin asitliğine yaklaşarak 3’e hatta daha altına düşer.

Asit Yağmurlarının Tehlikeleri

Asit yağmurlarının yeryüzüne inerek topraktaki, akarsu ve göllerdeki sulara karışmasıyla bu suların asitliği artar. Böylece doğadaki denge bozulur ve canlıların yaşamı tehlikeye düşer. Ağaçlar sağlığını kaybeder, zamanla kararır ve kuruyarak ölür. Bunun sonucunda ağaçlarda barınan, yaprak ve meyveleriyle beslenen hayvanlar giderek azalır. Topraktaki besleyici maddeler kimyasal değişikliğe uğrar.

Suların asitliği arttığı için bu çevre kirliliğinden en çok etkilenen su bitkileri, balıklar ve öbür su hayvanları olur. Bu derece asitli bir suda hiçbir hayvan yaşayamaz. Göllere yeşil veya mavi rengini veren yosunlarda ölünce göllerin suyu bir kristal gibi renksiz ve duru hale gelebilir.

Asit Yağmurları Nasıl Oluşur

İçme suları da zamanla kirlenir ve asit zamanla yapıların dış yüzeyindeki taşları ve metalleri aşındırabilir.

Günümüzde oldukça tehlikeli boyutlara ulaşan asit yağmurlarının en büyük tehlikesi rüzgarların asit dumanlarını yüzlerce kilometre öteye sürükleyebilmesidir. Örneğin İngilterenin sanayi merkezlerinden yükselen dumanlar, bölgede kuzey doğu esen rüzgarlar nedeniyle İskoçya ve İskandinavya’ya sürüklenerek oradaki ormanlara büyük zarar verir.

Asit Yağmurları Nasıl Oluşur? sorusuna cevap vermeye çalıştık ancak bu soruna yakın zaman önlemler alınmazsa tarım arazileri ormanlar büyük zarar görecektir.

KAYNAK: TEMEL BRİTANNİCA ANSİKLOPEDİSİ FOTOĞRAF: PİXABAYANTBİLGİ

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir